Thành phố Hà Nội sẽ phá dỡ toà nhà “Hàm cá mập” trước ngày 30/4

Chiều 14/3, UBND quận Hoàn Kiếm đã tổ chức họp cùng các đơn vị liên quan về quy trình tháo dỡ tòa nhà “Hàm cá mập” nằm cạnh hồ Gươm. Các đơn vị chức năng đã thống nhất, tòa nhà “Hàm cá mập” sẽ được phá dỡ trước ngày 30/4. Các đơn vị liên quan đã họp bàn quy trình thực hiện để tháo dỡ tòa nhà trước mốc thời gian này.

Nguồn gốc toà nhà “Hàm cá mập”

Tòa nhà Trung tâm thương mại – dịch vụ – ăn uống Hồ Gươm tại số 7 Đinh Tiên Hoàng (hay còn gọi là “Hàm cá mập”) là địa điểm “biểu tượng” ở thủ đô, nhiều thương hiệu nổi tiếng đang đặt mặt bằng kinh doanh tại đây. Toà nhà có diện tích gần 500m² được xây dựng từ năm 1991 đến năm 1993, mặt trước hướng ra quảng trường Đông Kinh – Nghĩa Thục, mặt trái hướng ra hồ Gươm, mặt bên phải giáp với phố Cầu Gỗ.

Mặc dù toà nhà trung tâm thương mại nằm ở vị trí “đắc địa” tại Hà Nội nhưng ngay từ giai đoạn xây dựng, công trình đã gặp phải những luồng ý kiến trái chiều từ dư luận từ việc thiết kế đến việc lấn chiếm không gian chung của quần thể kiến trúc Hồ Gươm.

Toà nhà được khởi công năm 1991 với thiết kế của kiến trúc sư Tạ Xuân Vạn (1942 – 2020). Vào năm 1993, công trình đã thi công thô gần xong, ông Vạn đi công tác ở Vinh, khi về Hà Nội, thấy “đứa con tinh thần” của mình bị bọc kín bằng vải dứa, nhiều chỗ bị đập nham nhở để cơi nới rộng ra. “Cha đẻ” của công trình đã khóc vì không thể tin chủ xây dựng lại đối xử với tác phẩm kiến trúc và tác giả thiết kế như vậy. Đỉnh điểm của thảm hoạ dư luận khi tòa nhà được sơn màu đen sì. Cũng vì yếu tố này mà cái tên “Hàm cá mập” ra đời.

Sau khi công trình này bị chỉ trích quá nhiều, kiến trúc sư Tạ Xuân Vạn đã được chủ đầu tư mời đến để chỉnh sửa lại. Ông Vạn đã chỉnh sửa các thiết kế từng lấn chiếm không gian chung, sơn lại tường để công trình có diện mạo như bây giờ.

Hiện, tòa nhà do Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) quản lý, vận hành. Transerco là doanh nghiệp Nhà nước trực thuộc UBND thành phố. Tổng Công ty vận hành toà nhà trên cơ sở được thành phố cho thuê đất để quản lý, hoạt động thương mại lâu dài. Từ mục đích ban đầu là phục vụ vận tải công cộng, khi lĩnh vực xe điện bị dừng hoạt động, khu đất đã được đơn vị chủ quản chuyển đổi sang hình thức kinh doanh thương mại.

Công trình “Hàm cá mập” có 6 tầng, trong đó tầng 2 đến 5 là các nhà hàng, quán cà phê. Đặc biệt tầng 6 có tầm nghìn bao quát hồ Gươm. Nhờ sở hữu vị trí “kim cương” nên nơi đây trở thành địa điểm kinh doanh đắt đỏ bậc nhất Hà Nội.

Toà nhà “Hàm cá mập” và Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục

Vì sao Hà Nội quyết phá bỏ tòa “Hàm cá mập” và xây công viên sát hồ Gươm?

UBND Hà Nội triển khai dự án đầu tư cải tạo, chỉnh trang, tái thiết không gian Quảng trường Đông Kinh – Nghĩa Thục (với phạm vi quảng trường tuyến tính, gồm đường Đinh Tiên Hoàng đôi, bề mặt các ô phố, tuyến phố Đinh Tiên Hoàng, Cầu Gỗ, phố Hồ Hoàn Kiếm…), bề mặt tòa nhà Long Vân – Hồng Vân, trung tâm thông tin văn hóa hồ Gươm, tòa nhà Thủy Tạ.

Qua đó, việc phá bỏ tòa nhà “Hàm cá mập” và kết hợp với tuyến phố xung quanh sẽ tạo ra không gian khoảng 1,2ha để phục vụ các hoạt động văn hóa nghệ thuật trong những dịp kỷ niệm lớn. Bên cạnh đó, Hà Nội dự kiến sẽ di dời hơn 40 hộ dân và khoảng 10 trụ sở cơ quan, doanh nghiệp sát hồ Gươm để làm công viên phục vụ người dân.

Đồng thời, quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065 nêu rõ định hướng phát triển không gian khu vực hồ Gươm là nghiên cứu bảo tồn, cải tạo chỉnh trang và sắp xếp tổ chức theo hướng có nhiều không gian công cộng.

Sơ đồ các khu vực nghiên cứu cải tạo, phá bỏ

Hà Nội sẽ phá dỡ toà nhà “Hàm cá mập” trước ngày 30/4

Hà Nội vừa chốt thời gian phá dỡ tòa nhà “Hàm cá mập” để thực hiện dự án đầu tư cải tạo, chỉnh trang, tái thiết khu vực Quảng trường Đông Kinh – Nghĩa Thục. Qua đó, UBND thành phố Hà Nội thống nhất phá dỡ tòa nhà “Hàm cá mập” nằm cạnh hồ Gươm trước ngày 30/4/2025. Trong chiều 14/3, các đơn vị liên quan đã họp bàn quy trình thực hiện để tháo dỡ tòa nhà trước mốc thời gian này.

Toà nhà “Hàm cá mập” trước thời điểm phá dỡ

Vào ngày 17/3/2025, UBND quận Hoàn Kiếm vừa có tờ trình thành phố, đề xuất giao quận làm chủ đầu tư phá dỡ tòa nhà Trung tâm thương mại – dịch vụ – ăn uống Hồ Gươm di chuyển các công trình ngầm, hoàn trả hạ tầng phù hợp, đồng bộ với cảnh quan khu vực.

Khái toán tổng tiền phá dỡ 18 tỷ đồng từ ngân sách thành phố, chưa bao gồm chi phí di dời hai trạm biến áp tại tầng 1 của tòa nhà. Công ty Điện lực Hoàn Kiếm được giao di dời hai trạm biến áp xong trước ngày 20/4.

Về tiến độ, thành phố dự kiến phá dỡ xong tòa nhà “Hàm cá mập” và hoàn thành giải phóng mặt bằng khu vực quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục trước ngày 30/4, hoàn thành xây dựng phần nổi khu vực quảng trường trước 2/9.