Việc công khai “sao kê” tiền từ thiện có phải thủ tục bắt buộc hay không?

Vừa qua Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam công bố hơn 21.000 trang “sao kê” tiền từ thiện cho các vùng chịu ảnh hưởng từ bão lũ. Nhiều người thắc mắc những tổ chức, cá nhân khác khi kêu gọi quyên góp không công khai thông tin sao kê thì có vi phạm pháp luật không? Trong bài viết dưới đây, Luật Bắc Dương xin trả lời thắc mắc trên theo quy định của pháp luật Việt Nam. Mời Quý độc giả cùng tham khảo bài viết dưới đây để có câu trả lời.

I. “Sao kê” là gì?

Hiện tại Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010, Luật Các tổ chức tín dụng 2024, cũng như các văn bản pháp luật hiện hành khác chưa có quy định cụ thể về thuật ngữ “sao kê”, tuy nhiên có thể hiểu là việc cá nhân, tổ chức yêu cầu ngân hàng cung cấp một bản tổng hợp, thống kê chi tiết các giao dịch tài chính của một tài khoản ngân hàng xảy ra trong một khoảng thời gian cụ thể. Thông thường các giao dịch tài chính này được thực hiện với mục đích quyên góp từ thiện. Bản thống kê này sẽ được niêm yết hoặc đăng tải công khai trên các nền tảng công nghệ nhiều người dùng. Qua đó, công chúng có thể kiểm tra, nắm được thông tin của các giao dịch tài chính.

Đầu tháng 9/2024 miền Bắc Việt Nam hứng chịu hậu quả do bão và hoàn lưu bão Yagi gây ra

>>Tham khảo thêm: https://luatbacduong.com/mttq-viet-nam-cong-bo-hon-12-000-trang-sao-ke-tien-ung-ho-dong-bao-bi-bao-lu/

II. Các tổ chức, cá nhân từ thiện có bắt buộc phải “sao kê” tiền quyên góp không?

Căn cứ Điều 11 Luật Phòng, chống thiên tai 2013

“Điều 11. Nguồn đóng góp tự nguyện cho phòng, chống thiên tai

1. Đóng góp tự nguyện của tổ chức, cá nhân cho công tác phòng, chống thiên tai dưới các hình thức: đóng góp vào quỹ xã hội, quỹ từ thiện; tham gia quyên góp theo quy định của pháp luật và hỗ trợ trực tiếp cho tổ chức, hộ gia đình, cá nhân bị thiệt hại do thiên tai.

2. Việc phân bổ, sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện quy định tại khoản 1 Điều này được thực hiện theo quy định của pháp luật về quỹ xã hội, quỹ từ thiện và có sự thống nhất của chính quyền địa phương nơi có đối tượng được hỗ trợ.”

Qua đó, nguồn đóng góp từ thiện của các nhà hảo tâm là một nguồn kinh phí tiềm năng, quan trọng, đóng góp một phần không nhỏ vào việc phòng, chống và khắc phục hậu quả thiên tai. Với tầm quan trọng đó, các tổ chức, cá nhân vận động, sử dụng nguồn đóng góp từ thiện có trách nhiệm công khai “sao kê” theo quy định của pháp luật.

 

Bảng “sao kê” công khai, minh bạch số tiền và thông tin của các nhà hảo tâm

Căn cứ Điều 14 Nghị định số 93/2021/NĐ-CP về vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; hỗ trợ bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo:

“Điều 14. Công khai đóng góp tự nguyện

1. Các tổ chức vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện có trách nhiệm công khai đầy đủ, kịp thời, chính xác các hoạt động có liên quan đến việc vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện.

2. Nội dung công khai:

a) Văn bản về việc tổ chức kêu gọi, vận động đóng góp tự nguyện;

b) Kết quả vận động (tổng số tiền, hiện vật tiếp nhận), phân phối tiền, hiện vật đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân;

c) Đối tượng, chính sách và mức hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố;

d) Các tổ chức, cơ quan, đơn vị trực tiếp tiếp nhận đóng góp tự nguyện công khai thời gian, địa điểm, cách thức tiếp nhận tiền, hiện vật đóng góp tự nguyện.

3. Hình thức công khai:

a) Công khai trên Trang thông tin điện tử chính thức của tổ chức, cơ quan, đơn vị;

b) Niêm yết tại trụ sở làm việc của tổ chức, cơ quan, đơn vị và địa điểm sinh hoạt cộng đồng (thôn, ấp, bản, buôn, sóc, tổ dân phố);

c) Thông báo bằng văn bản đến các cơ quan có liên quan tham gia vào quá trình vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng nguồn đóng góp tự nguyện để khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; thông báo trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Thực hiện ít nhất một trong ba hình thức công khai quy định tại khoản 3 Điều này; trong đó phải thực hiện hình thức bắt buộc là công khai trên trang thông tin điện tử chính thức của tổ chức, cơ quan, đơn vị; trường hợp chưa có trang thông tin điện tử phải thực hiện niêm yết tại trụ sở làm việc.”

Qua đó, các tổ chức, cá nhân vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng nguồn tiền quyên góp từ thiện có trách nhiệm “sao kê” đầy đủ, kịp thời, chính xác nguồn tiền đóng góp từ các nhà hảo tâm.

Tiền quyên góp của các nhà hảo tâm là nguồn đóng góp lớn trong quá trình khắc phục hậu quả thiên tai vùng cao 

Ngày 14/9/2024, Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã công bố bảng “sao kê” với hơn 12.000 trang. Ngày 16/9/2024, Uỷ ban Mặt trận tiếp tục công bố 9.194 trang “sao kê”. Qua đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thực hiện công bố “sao kê” nguồn tiền từ thiện đúng theo quy định của pháp luật và để công chúng yên tâm về nguồn tiền ủng hộ được công khai, minh bạch. Mặt khác, từ bản danh sách trên, công chúng đã phát hiện một số cá nhân có dấu hiệu gian dối, trục lợi việc đóng góp từ thiện cho đồng bào bị ảnh hưởng do bão lũ. Những cá nhân trên có khả năng bị xử lý theo quy định của pháp luật và áp lực dư luận. Bản công bố “sao kê” của Mặt trận Tổ quốc trong thời gian quan được ghi nhận tích cực từ quần chúng nhân dân.

Ân Quang – 16/09/2024