UỐNG PHẢI “ĐỘC DƯỢC” DO TIN LỜI THẦN Y

1. Tình huống pháp lý

Trong nhiều năm qua, chồng tôi (63 tuổi) mắc bệnh đường huyết. Từng tuân thủ phác đồ điều trị tiểu đường bằng Tây y suốt nhiều năm nhưng từ giữa năm 2025 ông quyết định rẽ hướng sau khi nghe lời giới thiệu về một loại “thần dược gia truyền”. Kết quả, lượng đường huyết chẳng những không thuyên giảm mà ông còn bị nhiễm toan lactic nặng.

Hai ngày trước, chồng tôi phải nhập viện trong tình trạng thở ngáp, nguy kịch. Đại diện bệnh viện cho hay: “Đây là một biến chứng đoạt mạng với tỷ lệ tử vong cao, xuất phát từ việc ngộ độc phenformin – loại chất cấm đã bị loại bỏ khỏi y văn thế giới từ lâu”.

Hai vợ chồng tôi bị sốc nặng khi nghe tin này. Chồng tôi không chỉ bị suy kiệt cơ thể mà còn bị đả kích lớn về tâm lý. Hiện tại chồng tôi phải ở viện cấp cứu, điều trị hồi sức.

Qua đó, mặc dù chồng tôi vì tin tưởng “thần y” mà dùng thuốc giả nhưng hành động của người là và bán thuốc này có bị truy cứu trách nhiệm pháp luật không? Mong Luật sư giải đáp.

2. Quy định pháp luật

Theo quy định tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Khám bệnh, chữa bệnh, xin Giấy phép hành nghề y học cổ truyền là bước bắt buộc để các cá nhân được phép hành nghề hợp pháp trong lĩnh vực khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền tại Việt Nam.

Mặt khác, chế biến, sản xuất thuốc y học cổ truyền cần phải xin cấp phép và kiểm định từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo Thông tư 32/2025/TT-BYT quy định quản lý về chất lượng thuốc cổ truyền, vị thuốc cổ truyền, dược liệu.

Qua đó, việc người khám, chữa bệnh, sản xuất và bán thuốc đông y khi chưa có đầy đủ Giấy phép hành nghề, kiểm định của cơ quan nhà nước là hành vi vi phạm pháp luật.

Căn cứ Điều 194 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025), người sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 20 năm. Trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng như làm chết từ hai người trở lên, gây thiệt hại về tài sản từ 1.500.000.000 đồng trở lên,… có thể đối mặt với án phạt tù chung thân đến tử hình.

Ngoài trách nhiệm hình sự, người khám, chữa bệnh, sản xuất và bán thuốc đông y giả còn có trách nhiệm bồi thường dân sự cho các bị hại theo Điều 590 Bộ luật Dân sự 2015. Theo đó, “thần y” trong vụ việc trên phải chi trả các khoản tiền cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe; Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị.

Với sự việc trên, gia đình cần thu thập bằng chứng liên quan đến quá trình khám, chữa bệnh (bệnh án, liên lạc, thuốc chữa,…) để trình báo cơ quan Công an xử lý theo quy định của pháp luật. Đồng thời, gia đình có thể khởi kiện ra Toà án nhân dân có thẩm quyền để yêu cầu bồi thường thiệt hại về sức khoẻ, tính mạng.

3. Đánh giá

Hiện nay, thuốc giả và những người mạo danh “thần y”, thầy thuốc rất nhiều. Những người tin tưởng mua và dùng thuốc thường xuyên sẽ bị tổn hại nghiêm trọng đến sức khoẻ nội tạng, thậm chí tử vong.

Theo đó, người dân khi mua thuốc cần xác minh kỹ Giấy phép hành nghề của người khám, chữa bệnh cũng như xem xét kỹ các thành phần thuốc chữa bệnh. Người mua có thể tham khảo ở các cơ sở y dược cổ truyền khác để đảm bảo thuốc chữa đúng với bệnh và thành phần an toàn cho sức khoẻ, thể trạng của bản thân.

4. Kết luận

Sức khoẻ là vốn quý nhất của con người. Hi vọng người dân luôn cẩn trọng, lưu ý khi khám và sử dụng thuốc chữa bệnh.

Trên đây là tư vấn pháp lý mà Luật Bắc Dương tổng hợp và cập nhật. Chân thành cảm ơn Quý độc giả đã quan tâm theo dõi!

Ân Quang – 18/03/2026

Nguồn: Bộ luật Hình sự 2015, Bộ luật Dân sự 2015, Nghị định 96/2023/NĐ-CP, và các văn bản quy phạm pháp luật khác có liên quan.

Zalo tư vấn pháp luật MIỄN PHÍ: https://zalo.me/0903208938